Hướng dẫn dọn rác máy tính toàn diện trên Windows 10/11 để tăng tốc máy

Giới thiệu

Máy tính chạy chậm, ổ C liên tục báo đỏ, mở vài tab trình duyệt là giật, treo. Đây là tình trạng rất phổ biến khi bạn sử dụng Windows 10/11 một thời gian mà không dọn rác máy tính định kỳ. Rác hệ thống, file tạm, cache, phần mềm không dùng tới vẫn âm thầm chiếm dung lượng và tài nguyên.

Bài viết này hướng dẫn bạn dọn rác máy tính một cách toàn diện, từ các công cụ có sẵn trong Windows đến dọn thủ công và dùng phần mềm bên thứ ba. Bạn sẽ biết chính xác nên xóa gì, tránh đụng vào đâu, đồng thời giữ an toàn cho dữ liệu quan trọng. Mục tiêu là giúp máy tính nhẹ hơn, khởi động nhanh hơn, hoạt động ổn định hơn trong năm 2024 mà không cần vội vàng nghĩ đến nâng cấp phần cứng.

Dọn rác máy tính là gì và vì sao máy ngày càng chậm?

Để dọn rác hiệu quả, bạn cần hiểu rõ rác máy tính là gì và vì sao nó khiến máy ngày càng chậm. Khi nắm được nguyên nhân, các bước xử lý tiếp theo sẽ trở nên rõ ràng và an toàn hơn.

Khái niệm rác máy tính trên Windows 10/11

Trên Windows 10/11, ‘rác máy tính’ là những dữ liệu không còn cần thiết cho hoạt động hàng ngày nhưng vẫn nằm lại trên hệ thống, gồm:

• File tạm (temporary files) sinh ra khi cài phần mềm, cập nhật, giải nén, chỉnh sửa tài liệu.
• Cache của hệ thống và ứng dụng: cache Windows Update, cache trình duyệt, cache game.
• Log file: nhật ký hoạt động, lỗi của hệ điều hành và phần mềm.
• File cập nhật, file backup hệ thống đã cũ.
• File cài đặt (setup, ISO, file nén) đã dùng xong nhưng chưa xóa.
• Dữ liệu mà phần mềm đã gỡ bỏ nhưng để lại.

Những file này không trực tiếp phá hoại hệ thống, nhưng nếu tích tụ quá nhiều sẽ chiếm dung lượng, làm Windows và ứng dụng phải xử lý thêm, từ đó chậm và dễ lỗi hơn.

Dấu hiệu cho thấy bạn cần dọn rác máy tính ngay

Bạn nên nghĩ đến việc dọn rác máy tính khi gặp các dấu hiệu sau:

1. Ổ C sắp đầy, thanh dung lượng chuyển sang màu đỏ trong File Explorer.
2. Máy khởi động lâu, mất nhiều phút mới vào được màn hình chính.
3. Mở vài ứng dụng nhẹ hoặc vài tab trình duyệt cũng thấy giật, lag, hay treo.
4. Windows thường xuyên báo thiếu dung lượng để cài đặt hoặc tải xuống cập nhật.
5. Thùng rác (Recycle Bin) chứa hàng chục GB dữ liệu và bạn gần như không bao giờ dọn.

Nếu bạn gặp từ hai dấu hiệu trở lên, rất có thể rác hệ thống và file không cần thiết đang là một phần nguyên nhân khiến máy hoạt động ì ạch.

Lợi ích khi dọn rác máy tính định kỳ

Dọn rác máy tính đúng cách mang lại nhiều lợi ích rõ rệt:

• Giải phóng dung lượng ổ C, giúp Windows hoạt động thoải mái hơn.
• Giảm số lượng file thừa mà hệ thống phải quét, từ đó tăng tốc độ SSD/HDD.
• Rút ngắn thời gian khởi động máy và mở ứng dụng.
• Giảm lỗi vặt liên quan đến cập nhật, cài đặt phần mềm, đặc biệt là cập nhật lớn.
• Giúp bạn dễ quản lý dữ liệu, tránh lẫn lộn giữa file quan trọng và file thừa.

Khi đã hiểu rác là gì và vì sao cần dọn, bước tiếp theo là phân loại cụ thể để biết nên tập trung xử lý nhóm file nào trước.

Các loại rác máy tính phổ biến bạn cần biết

Phân loại rác giúp bạn dọn đúng chỗ, không xóa nhầm file hệ thống quan trọng. Mỗi nhóm rác có cách xử lý riêng, từ tự động đến thủ công.

File tạm, cache, log sinh ra trong quá trình sử dụng

Đây là nhóm rác xuất hiện hằng ngày:

• File trong các thư mục Temp, %temp%, Prefetch.
• Cache Windows Update, cache ứng dụng, cache trình duyệt.
• Log file ghi lại lỗi và hoạt động của hệ thống, phần mềm.

Windows thường tạo lại những file này khi cần, vì vậy đa số có thể xóa an toàn. Dọn nhóm này giúp giải phóng dung lượng và giảm dữ liệu mà ổ đĩa phải xử lý.

File cập nhật Windows, file cài đặt và file ISO cũ

Khi cập nhật Windows, hệ thống thường giữ lại:

• File cập nhật đã cài xong.
• Bản sao lưu để quay lại phiên bản trước (Windows.old).
• File cài đặt tạm thời của bản cập nhật.

Ngoài ra, rất nhiều người tải file ISO, bộ cài game, bộ cài phần mềm dung lượng vài GB nhưng dùng xong lại quên xóa. Những file này không cần thiết cho hoạt động thường ngày, nhưng chiếm rất nhiều dung lượng ổ C.

Phần mềm, tiện ích, tiện ích mở rộng (extension) không còn dùng

Rác không chỉ là file mà còn là:

• Phần mềm đã lâu bạn không mở nhưng vẫn nằm trong máy.
• Bloatware, ứng dụng cài sẵn từ nhà sản xuất laptop nhưng bạn không dùng tới.
• Tiện ích mở rộng (extension) trên trình duyệt cài cho vui rồi bỏ đó.

Những thành phần này chiếm dung lượng, tiêu tốn RAM, CPU và kéo dài thời gian khởi động. Sau khi hiểu rõ các loại rác, bạn có thể bắt đầu dọn từ nơi an toàn và thuận tiện nhất: các công cụ có sẵn trong Windows.

Cách dọn rác máy tính bằng công cụ có sẵn trên Windows 10/11

Windows 10/11 đã tích hợp nhiều tính năng hỗ trợ dọn rác máy tính mà không cần cài thêm phần mềm. Đây là bước nên thực hiện đầu tiên vì an toàn, miễn phí và đủ mạnh với đa số người dùng.

Sử dụng Storage Sense (Cảm biến lưu trữ) để tự động dọn rác

Storage Sense giúp bạn tự động hóa việc dọn rác:

• Xóa file tạm hệ thống và ứng dụng định kỳ.
• Tự động dọn Thùng rác và thư mục Downloads theo thời gian bạn đặt.

Cách dùng:

1. Vào Settings → System → Storage.
2. Bật Storage Sense.
3. Bấm ‘Configure Storage Sense or run it now’.
4. Chọn tần suất chạy (hàng ngày, hàng tuần, hàng tháng).
5. Thiết lập thời gian tự xóa file trong Recycle Bin và Downloads nếu cần.

Storage Sense rất hữu ích nếu bạn bận rộn và muốn Windows tự chăm sóc phần lớn rác hệ thống.

Dọn rác bằng Disk Cleanup để xóa file hệ thống không cần thiết

Disk Cleanup là công cụ dọn rác truyền thống nhưng vẫn rất hiệu quả:

1. Gõ ‘Disk Cleanup’ trong ô tìm kiếm và mở ứng dụng.
2. Chọn ổ C (hoặc ổ chứa Windows).
3. Tick vào các mục như Temporary files, Recycle Bin, Thumbnails.
4. Bấm OK để xóa.

Để dọn sâu hơn:

1. Bấm ‘Clean up system files’.
2. Chọn thêm các mục như Windows Update Cleanup, Previous Windows installations nếu bạn không cần quay lại bản Windows cũ.

Bước này thường giải phóng được vài GB, đặc biệt sau các đợt cập nhật lớn của Windows 10/11.

Xóa file tạm trong thư mục Temp, %temp% và Prefetch

Nếu muốn kỹ hơn, bạn có thể xóa file tạm thủ công:

1. Nhấn Win + R.
2. Gõ ‘temp’ → Enter, chọn tất cả file → Delete.
3. Gõ ‘%temp%’ → Enter, chọn tất cả file → Delete.
4. Gõ ‘prefetch’ → Enter, chọn tất cả file → Delete.

Nếu có file không xóa được, hãy bỏ qua vì Windows đang sử dụng chúng. Việc dọn file tạm giúp giảm rác tồn đọng lâu ngày mà các công cụ tự động đôi khi bỏ sót.

Làm trống Thùng rác (Recycle Bin) đúng cách

Khi bạn xóa file, Windows không xóa ngay mà chuyển vào Recycle Bin. Nếu không dọn, chúng vẫn chiếm dung lượng:

• Chuột phải lên biểu tượng Recycle Bin → Empty Recycle Bin.
• Xác nhận xóa vĩnh viễn.

Trước khi dọn, bạn nên mở Recycle Bin xem qua, tránh xóa nhầm file quan trọng. Sau khi tận dụng hết công cụ sẵn có, bạn có thể chuyển sang dọn thủ công để xử lý rác trong thư mục cá nhân.

Dọn rác máy tính thủ công để giải phóng dung lượng tối đa

Các công cụ tự động tập trung vào file hệ thống. Rác trong thư mục người dùng, file cài đặt, dữ liệu cá nhân thường phải dọn thủ công. Đây là phần chiếm nhiều dung lượng nhưng cũng dễ kiểm soát nếu bạn làm cẩn thận.

Dọn rác ở Desktop, Download, Documents và thư mục người dùng

Một số thói quen gây đầy ổ C rất nhanh:

• Vứt mọi thứ lên Desktop cho tiện.
• Lưu toàn bộ file tải về trong Downloads mà không phân loại.
• Để hàng loạt bản nháp, file tạm, bản sao trong Documents.

Bạn nên:

1. Tạo các thư mục theo chủ đề: Cong viec, Hoc tap, Anh, Video, Du an.
2. Chuyển bớt dữ liệu ít dùng sang ổ D hoặc ổ ngoài.
3. Xóa file trùng, file cũ không còn giá trị.

Desktop càng gọn, máy khởi động càng nhẹ và bạn cũng dễ tìm tài liệu hơn.

Gỡ cài đặt phần mềm không dùng tới bằng Settings / Control Panel

Phần mềm không dùng vừa chiếm dung lượng, vừa tốn tài nguyên khi chạy nền hoặc khởi động cùng Windows.

Để gỡ:

• Trên Windows 10/11: vào Settings → Apps → Installed apps.
• Hoặc Control Panel → Programs and Features.

Bạn nên gỡ:

• Phần mềm đã lâu không mở.
• Bloatware, game thử, ứng dụng quảng cáo.
• Các phiên bản cũ của phần mềm đã có bản mới thay thế.

Khi gỡ, hãy đọc kỹ tên ứng dụng để tránh xóa nhầm chương trình cần thiết cho hệ thống.

Xóa file cài đặt, file nén, file dung lượng lớn không còn cần

Các file dung lượng lớn thường nằm trong:

• Downloads.
• Thư mục chứa bộ cài game, phần mềm.

Bạn có thể:

1. Mở thư mục, sắp xếp theo Size (kích thước).
2. Kiểm tra file từ vài trăm MB đến vài GB.
3. Nếu đã cài xong và không cần giữ lại, hãy xóa.

Đây là cách nhanh nhất để giải phóng hàng chục GB chỉ trong vài phút.

Sử dụng công cụ phân tích dung lượng ổ đĩa để tìm ‘ổ rác’

Các công cụ như TreeSize Free hoặc WinDirStat giúp bạn nhìn rõ thư mục nào chiếm nhiều dung lượng:

• Hiển thị dạng cây thư mục kèm dung lượng từng mục.
• Giúp bạn phát hiện thư mục ‘ngốn’ ổ C bất thường.

Sau khi quét, bạn sẽ biết:

• Thư mục nào cần dọn trước.
• File nào có thể chuyển sang ổ khác hoặc xóa.

Khi đã xử lý xong rác hệ thống và dữ liệu cá nhân cơ bản, bước tiếp theo là dọn một trong những nguồn rác lớn khác: trình duyệt web.

Dọn rác trình duyệt để tăng tốc lướt web

Trình duyệt là ứng dụng bạn dùng nhiều nhất mỗi ngày. Nó liên tục sinh ra cache, cookies, lịch sử, dữ liệu trang web và extension. Dọn rác trình duyệt giúp mở tab nhanh hơn, giảm lỗi khi truy cập web và giảm mức tiêu thụ RAM.

Xóa cache, cookies, lịch sử duyệt web trên Chrome, Edge, Firefox

Trên hầu hết trình duyệt, bạn có thể dọn rác như sau:

1. Vào Settings (Cài đặt).
2. Tìm mục Privacy & Security (Quyền riêng tư và bảo mật).
3. Chọn Clear browsing data (Xóa dữ liệu duyệt web).
4. Tick vào:
5. Cached images and files (Hình ảnh và file đã lưu trong bộ nhớ đệm).
6. Cookies and other site data (nếu muốn xóa cookie).
7. Browsing history (nếu muốn xóa lịch sử).
8. Chọn phạm vi thời gian, lý tưởng là từ 4 tuần đến ‘All time’.
9. Xác nhận xóa.

Việc xóa cache giúp tránh xung đột khi website cập nhật, đồng thời giải phóng dung lượng đáng kể.

Gỡ tiện ích mở rộng (extension) nặng, không cần thiết

Tiện ích mở rộng mang lại nhiều tính năng, nhưng nếu cài quá nhiều sẽ:

• Tăng thời gian khởi động trình duyệt.
• Ngốn RAM, CPU.
• Thậm chí gây ra lỗi, theo dõi, chèn quảng cáo.

Bạn nên:

• Mở mục Extensions / Add-ons.
• Tắt hoặc gỡ những tiện ích không dùng thường xuyên.
• Giữ lại các extension thực sự cần cho công việc, như trình quản lý mật khẩu, chặn quảng cáo uy tín.

Reset trình duyệt khi bị chậm, lỗi hoặc nhiều quảng cáo

Khi trình duyệt có dấu hiệu:

• Liên tục bị chuyển sang trang lạ.
• Nhiều popup quảng cáo dù không mở trang bẩn.
• Vào web bình thường nhưng rất chậm, hay treo.

Bạn có thể dùng tính năng Reset:

• Đưa các cài đặt về mặc định.
• Tắt extension, làm sạch cấu hình bị lỗi.

Thông thường, trình duyệt cho phép bạn chọn có giữ lại mật khẩu, bookmark hay không. Sau khi dọn rác trình duyệt, nếu máy vẫn còn nặng, bạn có thể cân nhắc kết hợp thêm phần mềm dọn rác bên thứ ba để quét sâu hơn.

Sử dụng phần mềm dọn rác máy tính bên thứ ba một cách an toàn

Phần mềm dọn rác có thể tiết kiệm thời gian, quét kỹ hơn các ngóc ngách, nhưng nếu chọn sai hoặc dùng quá tay có thể gây hại. Bạn cần ưu tiên an toàn, không chạy theo các lời quảng cáo tăng tốc thần kỳ.

Tiêu chí lựa chọn phần mềm dọn rác uy tín năm 2024

Khi chọn phần mềm dọn rác máy tính, hãy chú ý:

• Nhà phát triển, thương hiệu rõ ràng, có trang web chính thức.
• Nhiều đánh giá tích cực từ người dùng thật, báo chí công nghệ.
• Không cài kèm phần mềm quảng cáo, thanh công cụ lạ.
• Giao diện rõ ràng, cho phép bạn xem trước những gì sẽ xóa.

Bạn nên tránh tải bản crack, bản không rõ nguồn gốc vì dễ kèm mã độc hoặc phần mềm rác khác.

Hướng dẫn sử dụng cơ bản CCleaner / Wise Disk Cleaner

Với CCleaner hoặc Wise Disk Cleaner, bạn có thể dùng ở mức cơ bản như sau:

1. Tải từ trang chủ chính thức.
2. Cài đặt, bỏ chọn các mục đề nghị cài thêm.
3. Mở phần quét rác hệ thống và trình duyệt.
4. Chọn các loại file tạm, cache, log muốn xóa.
5. Bấm Scan/Analyze, kiểm tra danh sách file sẽ xóa.
6. Bấm Clean/Delete để dọn.

Đa số người dùng chỉ cần tính năng dọn file tạm, không cần dùng các module tối ưu sâu, dọn registry hoặc tăng tốc ‘1 click’.

Cảnh báo: Không lạm dụng dọn registry và tối ưu ‘1 click’

Nhiều phần mềm quảng cáo:

• Tăng tốc máy tính ngay lập tức.
• Sửa hàng nghìn lỗi registry chỉ với một cú click.

Thực tế:

• Dọn registry quá mạnh có thể làm lỗi phần mềm, lỗi Windows.
• Một số tối ưu ‘1 click’ tắt cả dịch vụ, tính năng bảo mật quan trọng.

Bạn nên:

• Hạn chế dọn registry nếu không gặp lỗi cụ thể.
• Luôn tạo backup hoặc điểm khôi phục trước khi tối ưu sâu.
• Đọc kỹ gợi ý của phần mềm, bỏ chọn những mục bạn không hiểu rõ.

Kết hợp dọn rác thủ công và phần mềm để đạt hiệu quả cao

Cách hợp lý để dọn rác máy tính là kết hợp:

1. Dọn rác bằng công cụ Windows (Storage Sense, Disk Cleanup).
2. Dọn thủ công file cá nhân, phần mềm không dùng, file cài đặt cũ.
3. Dùng phần mềm bên thứ ba để quét bổ sung file tạm và cache nhỏ lẻ.

Sau khi tối ưu hệ thống và ứng dụng, bạn cần đảm bảo rằng mọi thao tác dọn rác đều không đe dọa đến dữ liệu quan trọng.

Dọn rác mà vẫn an toàn dữ liệu quan trọng

Dọn rác không đồng nghĩa với xóa bừa. Nếu hiểu rõ ranh giới giữa file rác và file quan trọng, bạn sẽ yên tâm dọn dẹp mà không lo mất dữ liệu.

Phân biệt file rác và file hệ thống quan trọng

Bạn không nên xóa:

• Thư mục Windows, Program Files, Program Files (x86).
• File lạ trong ổ C mà bạn không rõ chức năng.
• File hệ thống ẩn như file boot, file cấu hình, file driver.

Bạn có thể xóa an toàn khi chắc chắn:

• File là file tạm, cache, log.
• File cài đặt đã dùng xong.
• File cá nhân đã trùng lặp, dư thừa, không còn giá trị.

Nếu phân vân, tốt nhất hãy tra cứu nhanh hoặc giữ lại, tránh xóa theo cảm tính.

Sao lưu dữ liệu trước khi dọn rác sâu

Trước khi dọn mạnh tay, bạn nên:

• Sao lưu tài liệu quan trọng sang ổ D, ổ cứng ngoài hoặc dịch vụ cloud.
• Với file dự án lớn, giữ ít nhất hai bản ở hai nơi khác nhau.

Thói quen sao lưu giúp bạn yên tâm thử nghiệm các bước dọn rác và tối ưu mà không sợ mất dữ liệu không thể thay thế.

Tạo điểm khôi phục hệ thống (System Restore) trên Windows 10/11

System Restore cho phép bạn:

• Khôi phục lại trạng thái hệ thống nếu sau khi dọn rác hoặc tối ưu máy xảy ra lỗi.

Cách tạo điểm khôi phục:

1. Gõ ‘Create a restore point’ trong ô tìm kiếm.
2. Chọn ổ C, bấm Configure → Turn on system protection.
3. Bấm Create, đặt tên điểm khôi phục → Create.

Khi có lỗi sau các thao tác tối ưu sâu, bạn có thể dùng điểm khôi phục này để đưa hệ thống trở lại trạng thái ổn định trước đó. Sau khi đảm bảo an toàn dữ liệu, bước cuối cùng là xây dựng lịch và thói quen dọn rác hợp lý.

Lên lịch dọn rác máy tính và thói quen sử dụng ‘sạch’

Dọn rác máy tính một lần sẽ giúp máy nhẹ hơn ngay, nhưng để duy trì hiệu quả, bạn cần lặp lại định kỳ và thay đổi thói quen sử dụng. Việc này giúp hạn chế rác phát sinh, giảm thời gian dọn về sau.

Thiết lập lịch dọn rác tự động với Storage Sense

Bạn có thể để Windows tự xử lý phần lớn rác hệ thống:

• Bật Storage Sense để:
• Xóa file tạm định kỳ.
• Tự động dọn Recycle Bin sau số ngày nhất định.
• Xóa file trong Downloads sau thời gian bạn quy định (nếu thực sự muốn).

Cách này phù hợp với người bận rộn, không có thời gian dọn thủ công thường xuyên nhưng vẫn muốn hệ thống gọn gàng.

Tần suất dọn rác máy tính phù hợp trong năm 2024

Bạn có thể tham khảo lịch dọn rác sau:

• Hàng tuần:
• Dọn Recycle Bin.
• Xóa cache trình duyệt.
• Hàng tháng:
• Chạy Disk Cleanup.
• Kiểm tra và dọn Downloads, Desktop, Documents.
• Mỗi 3–6 tháng:
• Gỡ phần mềm không dùng.
• Dùng TreeSize/WinDirStat quét lại dung lượng ổ.

Nếu bạn cài game nặng, làm việc với video, ảnh lớn, hãy rút ngắn chu kỳ dọn sâu xuống khoảng 2–3 tuần.

Thói quen sử dụng giúp hạn chế phát sinh rác mới

Một vài thói quen nhỏ nhưng hiệu quả lâu dài:

• Không tải phần mềm từ nguồn lạ, tránh cài đặt linh tinh.
• Không để mọi thứ trên Desktop hoặc giữ mãi trong Downloads.
• Sau khi hoàn thành dự án, xóa file tạm, bản nháp không còn cần.
• Chỉ cài extension, phần mềm thực sự phục vụ công việc.

Khi bạn duy trì được những thói quen này, việc dọn rác máy tính sẽ nhẹ nhàng, nhanh chóng và ít rủi ro hơn.

Kết luận

Dọn rác máy tính không chỉ là xóa vài file tạm rồi thôi. Đó là một quy trình gồm: hiểu rác là gì, tận dụng công cụ Windows, dọn thủ công dữ liệu cá nhân, kết hợp phần mềm dọn rác uy tín và luôn bảo vệ dữ liệu quan trọng. Nếu thực hiện đều đặn, máy tính sẽ luôn ở trạng thái ‘khỏe’, chạy mượt hơn, ít lỗi hơn mà không cần vội vàng nâng cấp phần cứng.

Bạn có thể bắt đầu từ những bước đơn giản nhất trong bài, áp dụng ngay hôm nay và duy trì định kỳ. Sau một thời gian, bạn sẽ thấy sự khác biệt rõ rệt về tốc độ, sự ổn định của Windows 10/11 và cảm giác yên tâm khi biết mình đang quản lý chiếc máy tính một cách chủ động, sạch sẽ và an toàn.

Câu hỏi thường gặp

Dọn rác máy tính bao lâu một lần là tốt trong năm 2024?

Bạn nên dọn rác nhẹ mỗi tuần (dọn Thùng rác, cache trình duyệt) và dọn sâu mỗi tháng một lần (Disk Cleanup, kiểm tra Downloads, Desktop, gỡ phần mềm không dùng). Nếu bạn thường xuyên tải game, làm việc với file lớn, hãy rút ngắn chu kỳ dọn sâu xuống khoảng 2–3 tuần để tránh ổ C bị đầy và máy chậm.

Có nên dùng phần mềm dọn rác máy tính miễn phí hay không?

Bạn có thể dùng phần mềm dọn rác miễn phí, miễn là chọn công cụ uy tín, tải từ trang chủ và không cài thêm tiện ích lạ. Hãy dùng ở mức cơ bản để quét file tạm, cache, log. Hạn chế dùng tính năng tối ưu ‘1 click’ hoặc dọn registry quá mạnh, vì những thao tác này có thể gây lỗi hệ thống nếu cấu hình không phù hợp hoặc bạn không hiểu rõ tác động.

Dọn rác máy tính có làm mất dữ liệu quan trọng không?

Dọn rác đúng cách sẽ không làm mất dữ liệu quan trọng. Bạn chỉ cần tránh xóa nhầm thư mục hệ thống, file dự án, tài liệu cá nhân. Trước khi dọn sâu, hãy sao lưu tài liệu quan trọng và tạo điểm khôi phục hệ thống. Khi dùng phần mềm dọn rác, luôn xem lại danh sách file sẽ xóa trước khi xác nhận. Nếu phân vân về một file nào đó, tốt nhất giữ lại hoặc tra cứu thêm rồi mới quyết định.